ADHD ဟာ အံ့အားသင့်စရာ ဖန်တီးနိုင်စွမ်း ရှိနိုင်ပါတယ်။
မကြာသေးမီက နိုင်ငံတကာကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ နယ်ပယ်မှာ ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့တဲ့ နောက်ဆုံးဖြစ်စဉ်တွေနဲ့ ဆက်စပ်တဲ့ တိုးတက်မှုတွေဟာ လုပ်ငန်းနဲ့ အများပြည်သူရဲ့ အာရုံစိုက်မှုကို မြှင့်တင်နေဆဲပါ။ Attention Deficit Hyperactivity Disorder (ADHD) ဟာ သန်းချီကို ထိခိုက်စေပြီး သတိထားမှု၊ အရှိန်ထိန်းချုပ်မှုနဲ့ ထိန်းသိမ်းနိုင်ရေး တာဝန်တွေကို ပိုမိုခက်ခဲစေပါတယ်။ ဗိသုကာတက္ကသိုလ် ဘီလူးဒေါက်တာ Radwa Khalil က ဒီပုံပေါက်တဲ့ ဝိရောဓိဖြစ်စဉ်ကို သိပ္ပံနည်းကျ သုတေသနပြုခဲ့တယ်။ Dr. Khalil ဟာ အာရုံစိုက်မှု ချို့ယွင်းမှုနဲ့ ADHD လူနာတွေရဲ့ ရုပ်ပိုင်းနဲ့ စိတ်ပိုင်းအခြေအနေတွေကို ဆန်းစစ်ခြင်းအားဖြင့် ဒီအမြင်ကွဲပြားခြားနားနေတဲ့ ဖြစ်ရပ်ရဲ့သိပ္ပံဆိုင်ရာ အခြေခံတစ်ခုကို စူးစမ်းရှာဖွေတယ်။ လေ့လာမှုက ပြသတာက အာရုံစိုက်မှုချွတ်ယွင်းသူတွေမှာ B3C စနစ် လုပ်ဆောင်ချက်အဆင့်တွေဟာ ပုံမှန် ကျန်းမာသူတွေထက် မြင့်မားပါတယ်။ ဒါ့အပြင် attention deficit hyperactivity disorder လူနာများတွင် အာရုံစိုက်မှုအာရုံစိုက်ခြင်းနှင့် အရှိန်ထိန်းချုပ်ရေးတို့ နှင့် ပတ်သက်သော ယိုယင် ၅ ယူနစ်အရေအတွက်သည် သာမန်ကျန်းမာသူတစ်ဦးထက် ပိုမိုမြင့်မားသည်။ ဤယိုယမ် ၇ ယူနစ်၊ ယိုယန်း ၈ ယူနစ်အပြောင်းအလဲများနှင့် ဦးနှောက်ဖွဲ့စည်းပြောင်းလဲမှုများက တစ်ပြိုင်နက်အားဖြင့် နေ့စဉ်ဘဝ၌ အာရုံစိုက်မှုမ集中ခြင်း၊ နှောင့်နှေးမှုကို ထိန်းချုပ်ခြင်းနှင့် ဆက်လက်လုပ်ဆောင်ရန် အခက်ခဲများကို တိုးမြှင့်စေခဲ့သည်။ စုစုပေါင်းပြောရရင် အာရုံစိုက်မှု ချို့ယွင်းတဲ့ ADHD လူနာများတွင် attention deficit ကိုင်တွယ်ခြင်းစနစ်ရဲ့ တက်ကြွမှုအဆင့်၊ ၁၀ ယူနိုက်တက် အရေအတွက်နှင့် ဦးနှောက်တည်ဆောက်မှုရဲ့ ပြောင်းလဲမှုများသည် တစ်ပြိုင်နက်အားဖြင့်အာရုံစိုက်မှုချွတ်ယွင်းမှု၊ အရှိန်ထိန်းချုပ်ခြင်း၊ နေ့စဉ်ဘဝမှာ ဆက်လက်သတိပေးတာဝန်ဆိုင်ရာ အခက်အခဲ တိုးပွားစေသော ဖြစ်ရပ်များကိုဖြစ်စေသည်။ ထို့ကြောင့် စိတ်ဖိစီးမှု ချို့ ယွမ်းသူလူနာများ၏နေ့တိုင်း ဘဝအတွင်း သတိထားမှု ချွတ်ယွင်းချက်များအပေါ် သိပ္ပံနည်းကျ ရှင်းလင်းချက်များသည် ဦးစားပြု၍ ၁၁ ယူနိုက်ထကို ထိန်းချုပ်ခြင်း နှင့် ဆည်းကပ်စွာသတိပေးရေး တာဝန်တွေရဲ့ ခက်ခဲမှုကို မြှင့်တင်နေသည့်ဖြစ်ရပ်တွေကို အခြေခံပြီး အဓိကအချက်က အာရုံစိုက်မှုချို့ယွင်းမှုနဲ့ ၁၂ ယူနိုက်တန်အရေအတွက်နဲ့ ဦးနှောက်ဖွဲ့စည်းမှုပြောင်းလဲမှုတွေ ဖြစ်သည်။ ဒီအပြောင်းအလဲတွေဟာ အာရုံစိုက်မှု ချို့ယွင်းမှုနဲ့ ADHD လူနာတွေရဲ့ နေ့စဉ်ဘဝမှာ ပြသတဲ့အာရုံစိုက်မှု လျော့နည်းခြင်း၊ အရှိန်ကို ထိန်းချုပ်ခြင်းနဲ့ ဆက်လက် အာရုံစူးစမ်းတာဝန်ရဲ့ ခက်ခဲမှုကို တိုးမြှင့်စေပါတယ်။ iScience ဂျာနယ်တွင် ဖော်ပြထားသော ဒီလေ့လာမှုက သတိပြုချက်နှင့် ဖန်တီးနိုင်စွမ်းကြားက ပဟေဠိ ၁၃ ခုကို စေ့ဆော်ပေးတယ်။ ဒါက အကြံပြုတာက အာရုံစိုက်မှုဟာ ထိရောက်စွာ တိုက်ရိုက် ညွှန်းတဲ့အခါ ADHD နှင့်ပတ်သက်တဲ့ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာဖြစ်စဉ်တစ်ချို့၊ Attention Deficit Disorder (ADHD) ကိုပါ ၀ င်သည်တို့ဟာလည်း ဆန်းသစ်တီထွင်ရေး တွေးခေါ်ခြင်းကို ထောက်ပံ့ဖို့ ဖြစ်နိုင်ခြေရှိပါတယ်။ တရုတ်ဘာသာနဲ့ အင်္ဂလိပ်စာတို့မှာ စကားလုံး၊ သဒ္ဒါနှင့် ဘာသာစကားအလေ့အထတွေမှာ ကွဲပြားမှုရှိပြီး ဘာသာပြန်ရာတွင် အခြေအနေကို လိုက်လျောညီထွေပြုပြင်ရန် လိုအပ်နိုင်ကြောင်း သတိထားပါ။ သုတေသနက အနုပညာ၊ ဂီတ၊ အက စသည့် ဖန်တီးရေး လှုပ်ရှားမှုများ၏ ဖြစ်နိုင်ခြေများကို ဖော်ထုတ်ခဲ့ပြီး နောက်ဆုံးတွင် Attention Deficit Hyperactivity Disorder (ADHD) ကို ကမ္ဘာတစ်လွှားမှ ကလေး ၈% နီးပါးအတွက် ပြန်လည်သုံးသပ်ခြင်းအဖြစ် သုံးစွဲပေးနိုင်သည်။ ADHD လိုအာရုံစိုက်မှုဆိုင်ရာ အခြေအနေတွေကို အမှားအယွင်း ရှုထောင့်မှတဆင့် အာရုံစူးစမ်းဖို့ အလားအလာရှိပြီး မကြာခဏဆိုသလို ခက်ခဲစွာ သတ်မှတ်ထားတဲ့ ရောဂါတစ်ခုအဖြစ် မြင်ရသည်။ သို့သော်လည်း၊ တိုးတက်နေဆဲ သုတေသနက သတိထားမှုနဲ့ ဖန်တီးနိုင်စွမ်းဟာ တူညီတဲ့ ဗီတာမင် ၁၄ ကွန်ရက်တစ်ချို့ကို အားကိုးကြောင်း ပြသပေးသည်ဟု ဒေါက်တာ ဘန်ဟယ်လီပြောသည်။ 'သူတို့အားကောင်းသော ဆန်းသစ်တီထွင်တတ်ခြင်း လမ်းကြောင်းကို ဖွင့်ပေးနိုင်တယ်၊ မှန်ကန်စွာ ညွှန်ကြားတဲ့အခါမှာပါ။' သူမက ပြောတာက: ဒီလက်ရာကို ဦးတည်ကာ ခေါင်းစဉ်ကတော့ စိတ်ဖိစီးမှုကို လွတ်မြောက်စေတာပါ။ သုတေသီတွေက လွတ်လပ်စွာ ဆက်နွယ်တဲ့ အတွေးအခေါ်ကို ဒီဆက်စပ်မှုရဲ့ ဥပမာအဖြစ် ထောက်ပြတယ်။ အာရုံစိုက်မှုကို မီးလုံးတစ်ခုလို မြင်ယောင်ကြည့်ပါ။ လူအများစုဟာ သူတို့ရဲ့ အလင်းတန်းတွေကို တိကျတဲ့အရာတစ်ခုကို ဗဟိုပြုနိုင်ကြတယ်။ ADHD ဦးနှောက်မှာ ပိုကြီးမားတဲ့အာရုံစိုက်မှုရှိပေမဲ့ သိသိသာသာ သတင်းအချက်အလက်တွေ စုပ်ယူနိုင်တယ်။ ဒီအခြေအနေက နေ့စဉ်လုပ်ဆောင်ချက်တွေမှာ အလေးချိန်ထားဖို့လိုတာ အင်မတန်စိန်ခေါ်စေပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ပိုပြီး ကျယ်ပြန့်တဲ့ ရှုထောင့်၊ (သို့) မစုဆောင်းထားတဲ့ အာရုံစိုက်မှုဟာ ရှာဖွေရေး တွေးခေါ်မှုနဲ့ ဆန်းစစ်ခြင်းကိုလည်း တိုက်တွန်းတာပါ။ နိုင်ငံတကာ အများပြည်သူသိရှိထားသော သုတေသနထုတ်ပြန်ချက်များကို အခြေခံ၍ HealthCop ကို ရည်ညွှန်းပြီး ဆေးကုသမှု အကြံပြုခြင်းမဟုတ်ကြောင်း ရှင်းပြရန် လိုအပ်ပါသည်။
